و چون غيب خفى « 1 » كه طبقهء ششم است در آينهء قلب جلادادهء ذاكر « 2 » جلى گردد ، جمال و « 3 » جلال ذات اللّه مشاهده شود و چون غيب الغيوب « 4 » ذات كه طبقهء هفتم است بصر بصير ذاكر گردد همه ( آ : برگ 58 الف ) ازو به دو بلكه همه او بيند . رباعى « 5 » اى آنكه حدوث و قدمت « 6 » اوست همه * سرمايهء شادى و غمت اوست همه تو ديده ندارى كه به خود درنگرى * ورنه ز سرت تا قدمت « 7 » اوست همه « 8 » و اين يك سفر است از اسفار اربعه « 9 » كه سير « 10 » است من الخلق الى الحق و من الحقّ فى الحق « 11 » للحقّ و عن « 12 » الحقّ بالحقّ « 13 » .

--> ( 1 ) ل : صفى . ( 2 ) آ ، ب ، ن ، ل : داده ذكر جلى . ( 3 ) ل : ندارد . ( 4 ) ل : الغيب . ( 5 ) آ ، ب ، ل : نظم ، گ : ندارد . ( 6 ) ل : وجود و قدمت ، ( 7 ) ن : از فرق سرت تا مقام . ( 8 ) در رباعى فوق در رسالهء اصطلاحات الصوفية ، همدانى نسخه خطى متعلق ، به كتابخانهء آقاى على اصغر حكمت ضبط شده است . رك به : فهرست نسخه‌هاى خطى مجموعه دانشكده ادبيّات ضميمه مجله دانشكده ادبيّات سال دهم تهران ، 1341 ه ، ص 61 . ( 9 ) السفر : على جرجانى : كتاب التعريفات ، ص 51 ، السفر عند اهل الحقيقة عبارة من سير القلب عند أخذه فى التوجه إلى الحق بالذكر و الاسفار اربعة السفر الاوّل : ( ص 52 ) هو رفع حجب الكثيرة عن وجه الوحدة و هو السير الى اللّه من منازل النفس بإزالة التعشق من المظاهر و الاغيار إلى ان يصل العبد إلى الافق المبين و هو لغاية مقام القلب السفر الثانى : هو رفع حجاب الوحدة عن وجود الكثيرة العلمية الباطنة و هو السير فى اللّه بالاتصاف بصفاته و التحقيق باسمائه و هو السير فى الحق بالحق الا الأفق الأعلى و هو لغاية حضرة الواحدية . السفر الثالث : هو زوال التقيد بالضدين الظاهر و الباطن بالحصول فى أحدية عين الجمع و هو الترقى إلى عين الجمع الحضرة واحدية ، و هو مقام قاب قوسين و ما بقيت الاثنينية فاذا ارتعشت و هو مقام أو أدنى و هو نهاية الولاية . السفر الرابع : عند الرجوع عن الحق إلى الحق و هو أحدية الجمع و الفرق بشهود اندراج الحق فى الخلق و اظلال الحق فى الخلق حتى يرى عين الوحدة فى صورة الكثيرة و صورة الكثرة فى عين الوحدة و هو السير باللّه عن اللّه للتكميل و هو مقام البقاء بعد الفناء و الفرق بعد الجمع . ( 10 ) آ : آن سير ، ت : ندارد . ( 11 ) آ ، ب : فى الحق للحق : ن : من الحق فى الحق ، ل : من الحق بالحق . ( 12 ) آ ، ب ، ت : الى و تصحيح از ن . ( 13 ) ب ، ل : ندارد . گ : من الخلق الى الحق و من الحق فى الحق و من الحق بالحق و من الحق الى الخلق و اسنى مقامات .